داستان کوتاه چیست؟

تعریف داستان کوتاه اگرچه ساده به نظر می‌آید اما نکاتی وجود دارد که با عدم رعایت آنها داستان کوتاهی خوبی را پدید نیاورده ایم. با ما همراه باشید تا در ادامه به این نکات بپردازیم.

بسیاری از کسان که برای نخستیت بار دست به نگارش داستان کوتاه می‌زنند و نیز آنان که با ادبیات سر و کار دارند نمی‌دانند داستان کوتاه چیست. به جرئت می‌توان گفت که در ادبیات، چیزی دشوارتر از تعریف ساده ی داستان کوتاه نیست. اما به هرحال باید دانست داستان کوتاه چیست و با دیگر آثار ادبی چه تفاوت هایی دارد. پس در ادامه اندکی به آن می‌پردازیم

داستان کوتاه قصه نیست. بعضی از نویسندگان اصطلاحات قصه و داستان کوتاه را مترادف می‌دانند، اما این‌طور نیست. قصه، روایت ساده و بدون طرح و نقشه ای‌ست که اتکای آت به طور عمده بر حوادث و توصیف است.و خواننده یا شنونده هنگامی که آن را می‌خواند یا به آن گوش می‌دهد به "پیچیدگی خاص و غافلگیری و اوج و فرود" بر نمی‌خورد. مانند مجموعه چهل طوطی. اما این تعریف برای داستان کوتاه صادق نیست و نمی‌توان داستان کوتاه را اینگونه توصیف کرد.

داستان کوتاه طرح نیست. همانند نقاشان که با اشاره قلم، حالتی را که میخواهند ترسیم میکنند، نویسندگان نیز می‌توانند با استفاده از مشتی واژه، حالت یا حالات شخصیت را در شرایط و اوضاع خاص نشان دهد. به بیان دیگر خطوط برجسته حالات را به خواننده نشان داده و بگذرد. طرح، ممکن است بیان یا وصف زنده و مختصر حالت شخصی باشد که در وضع هیجان‌آمیزی قرار گرفته. مثلا مادری که از مزار فرزندش دیدار می‌کند. اما در داستان کوتاه کمتر به چنین چیز هایی پرداخته می‌شود.

داستان کوتاه رمانچه یا رمان فشرده نیست. رمان چشم‌انداز وسیع تری از زندگی را در پیش روی خواننده امکان دهد، تمام زندگی را به چشم ببیند. طرح رمان، به خلاف داستان کوتاه، پیچیده و وسیع استو اغلب متضمن طرح های فرعی نیز هست. ممکن است آکسیو رمان زمان درازی را در بر گیرد. به علاوه نویسنده می‌تواند استان یا کشور یا کشور هایی را برای صحنه وقایع داستان خویش برگزیند و جزئیات امر را به تفصیل و بی‌احساس هیچ قید و بندی به روی کاغد بیاورد. ممکن نیست بتوان رمانی را در دایره و حوزه عمل داستان کوتاه مچاله کرد. و به همین جهت است که نویسنده ی داستان کوتاه هنگامی که طرح پیچیده‌ای را اساس کار قرار می‌دهد، از عهده بر نمی‌آید، و این اشتباهی‌ست که بیشتر نویسندگان تازه‌کار می‌کنند.

مشخصات داستان کوتاه ۱. طرح منظم و مشخصی دارد ۲.یک شخصیت اصلی دارد ۳. این شخصیت در یک رویداد اصلی ارائه می‌شود ۴. در 'کلّی' که همه اجزاء آن با هم پیوند متقابل دارند شکل می‌بندد ۵. تاثیر واحدی را القا می‌کند ۶. کوتاه است