دنیا سازی برای نوشتن

سلام به همه نویسنده‌های عزیز تستچی! تا حالا براتون پیش اومده بخواین داستانی بنویسین اما حس کنین جای یه چیزی خالیه؟ یا اصلا نمی‌دونین چطور اون دنیای خیالی توی سرتون رو واقعی کنین؟ نوشتن فقط کنار هم چیدن کلمات نیست؛ نوشتن، خلق یه دنیای زنده ست! توی این پست می‌خوام از فوت‌وفن‌های دنیاسازی براتون بگم تا بتونین جهان‌هایی بسازین که خواننده با تمام وجودش توشون غرق بشه.

۱. اول داستان، خودتون رو گم نکنید! قبل از اینکه شروع کنید به نوشتن اتفاق‌های هیجان‌انگیز، یه لحظه صبر کنید. دنیای شما قراره کجا باشه؟ یه دنیای فانتزی پر از جادو؟ یه دنیای مدرن؟ یا یه دنیای موازی؟ وقتی می‌گم دنیاسازی، منظورم فقط این نیست که کوه و دشت طراحی کنید. منظورم اینه که بدونید وقتی شخصیت اصلی شما از خونه می‌زنه بیرون، هوا چه حسی داره؟ مردم اونجا چطور با هم معاشرت می‌کنن؟ برای سلام کردن از یه رسم خاص استفاده می‌کنن؟ هرچی این جزئیات دقیق تر باشه، دنیای شما زنده‌تر می‌شه.

۲. قوانین رو بنویسید «حتی اگه کسی قرار نیست بخوندشون!» خیلی‌ها فکر می‌کنن دنیاسازی یعنی فقط خیال‌پردازی. ولی نه! دنیاسازی خوب، قانون داره. مثلاً اگه توی داستان شما جادو وجود داره، باید بدونید که این جادو چطوری کار می‌کنه؟ آیا همه می‌تونن ازش استفاده کنن یا فقط عده خاصی؟ آیا هزینه‌ای هم داره؟ وقتی قانون دنیای خودتون رو بدونید، دیگه لازم نیست وسط نوشتن صحنه‌های حساس، الکی به خودتون فشار بیارید که «حالا اگه این اتفاق بیفته، منطقی هست یا نه؟» شما قبلش جواب رو می‌دونید!

۳. حواس پنج‌گانه، سلاح مخفی شما بزرگترین اشتباهی که خیلیا انجام می‌دن اینه که فقط روی «دیدن» تمرکز می‌کنن. اما یه دنیای واقعی، بوی خاص خودش رو داره، صدای خودش رو داره، و حتی مزه خودش رو! وقتی می‌خواید یه فضا رو توصیف کنید، سعی کنید به جزئیات حسی توجه کنید. صدای باد لای درخت‌ها، بوی نم خاک بعد از بارون، یا حتی صدای همهمه بازار توی یه عصر گرم. این چیزهاست که باعث می‌شه خواننده حس کنه اونجا حضور داره. یادتون نره که کلمات شما، چشم‌های خواننده‌تون هستن.

۴. شخصیت‌ها باید توی دنیای شما نفس بکشن دنیای شما نباید بی‌روح باشه. شخصیت‌ها باید با محیط درگیر بشن. مثلاً اگه شخصیت شما توی یه محیط کویری بزرگ شده، طبیعتا نوع حرف زدنش، نوع لباس پوشیدنش و حتی واکنش‌هاش به تشنگی با کسی که توی یه شهر ساحلی زندگی می‌کنه، فرق داره. پس وقتی دارید دنیاسازی می‌کنید، به این فکر کنید که محیط چه تأثیری روی اخلاق و رفتار آدم‌های دنیای شما گذاشته؟

۵. از کلیشه‌ها فرار کنید! خیلی وقت‌ها ما می‌ریم سراغ چیزهایی که قبلا صد بار دیدیم. مثلا قلعه‌های قدیمی، اژدها ها، یا ابرقهرمان‌هایی که همه‌چیز رو حل می‌کنن. سعی کنید یه کم تغییرش بدید. یه ویژگی عجیب به دنیاتون اضافه کنید. مثلاً دنیایی که توش خورشید هیچ‌وقت غروب نمی‌کنه یا دنیایی که مردمش به جای حرف زدن از راه دیگه‌ای ارتباط برقرار می‌کنن. همین تغییرات کوچک، باعث می‌شه اثر شما امضای خودتون رو داشته باشه.

۶. صبر داشته باشید، عجله نکنید! نوشتن یه دنیای عمیق، یه شبه اتفاق نمی‌افته. شاید روزها طول بکشه تا بتونید یه بخش کوچیک از اون چیزی که توی ذهنتون هست رو روی کاغذ بیارید. من خودم خیلی وقت‌ها می‌شینم و مدت زیادی فقط درباره تاریخچه دنیای داستانم فکر می‌کنم و یادداشت برمی‌دارم. این کار اصلا وقت تلف کردن نیست، این یعنی دارید زیربنای یه شاهکار رو می‌سازید.