جعبه سیاه

سلام قشنگام امیدوارم حال دل‌تون خوب باشه،تو این پست قراره راجب «تفکر به سبک جعبه سیاه» توضیح بدم،بدونیم این مسئله روانشناختی راجب چی هست و کتابی راجب همین موضوع بهتون معرفی کنم!)

در اول بگیم جعبه سیاه چی هست؟ جعبه سیاه برخلاف اسمش نارنجی رنگه و تو هواپیماها یافت میشه و در سال 1957 توسط دکتر دیوید وارن، دانشمند آزمایشگاه‌های تحقیقات هوانوردی استرالیا (ARL) ساخته شده،این جعبه در حوادث مثل یک شاهد خاموش عمل میکنه، با گرفتن اطلاعات ضروری پرواز و مکالمات بین کابین خلبان و برج مراقبت،علت تصادفات و وقایع مهم دیگه رو ذخیره میکنه و به کارشناسان هوانوردی کمک میکنه مشکلات‌ و اختلالات احتمالی ایمنی را شناسایی کنند.

حالا که راجب جعبه سیاه کمی میدونیم به موضوع اصلی پست برگردیم،تفکر جعبه سیاهی چی هست اصلا؟ و چرا متیو سید (نویسنده کتابی به همین نام) این اسم رو انتخاب کرده؟اگر بخوایم در یک جمله بگیم میتونیم به «کلید موفقیت، داشتن نگاهی نو و مثبت به اشتباهات است» اشاره کنیم.

خب ما انسان‌ها دارای حافظه بلندمدت و کوتاه‌مدت هستیم. حافظه کوتاه‌مدت ما دقیقا شبیه رم رایانه و حافظه بلند‌مدت ما شبیه هارد دیسک آن عمل می‌کنه (البته با این تفاوت که برقی نیست و حجم و توان پردازشی بسیار بیشتری رو تا این لحظه نسبت به رایانه داره). مغز ما تنها اطلاعاتی رو از حافظه کوتاه‌مدت به بلندمدت منتقل می‌کنه که ارزش زیادی برامون داشته و توجه خاصی بهش داشتیم،ضمن اینکه فرآیند تثبیت اطلاعات در حافظه بلندمدت نیازمند زمان و تکراره و به همین دلیل بسیاری از اتفاقاتی رو که تنها یکبار اون ها رو تجربه کرد‌یم، به یاد نمیاریم):

اشتباهات ما از این قاعده مستثنا نیستند،اکثر ما اشتباهاتمون رو تکرار می‌کنیم؛ و شاید به خاطره اینه یا از اونها درس نگرفتیم یا اینکه درس گرفتیم اما این اطلاعات وارد حافظه بلندمدت ما نشده و مبنای تصمیمات آتی ما نیستند. تفکر جعبه سیاهی شبیه جعبه سیاه برای انسان عمل می‌کنه،وقتی ما اشتباهی را مرتکب میشیم تنها در صورتی میتونیم از سقوط مجدد در این اشتباه جلوگیری کنیم که اطلاعات کاملی از تمامی شرایط و افکار و تصمیماتمون پیش از وقوع اشتباه و حین آن داشته باشیم. و بعد درست مثلِ مهندسانی که علت سقوط هواپیما رو از داده‌های موجود در جعبه سیاه تشخیص می‌دند ما هم می‌تونیم علت انجام اشتباهمون رو بفهمیم. و در مرحله بعد تمرین کنیم که این علل رو رفع کنیم، اینطوری میشه که با هر اشتباه، تصمیم بعدی ما ایمن‌تر می‌شه.. اما مشکل اصلی این است که انسان در مواجهه با مشکلاتش، در اکثر مواقع در جهت عکس عمل می‌کند! مثلا وقتی به مشکلی اقتصادی، اجتماعی یا خانوادگی برخورد می‌کند سعی می‌کند آن را انکار کند، نادیده بگیرد، امیدوار باشد که حل خواهد شد یا دفعه بعد چنین کاری نخواهد کرد و یا در مورد مشکلات بزرگتر حتی گزینه فرار از آن را هم در نظر می‌گیرد. اما راه حل صحیح چیست؟

حالا چاره راه چیه؟سه تا راهکار داریم؛ 1.راهکار اول:اشتباهات‌تون رو بی‌قید و شرط بپذیرید،گریه کردن،نادیده گرفتن،انکار و جنگیدن بی مورد رو کنار بذارید و به این فکر کنید هیچ سودی براتون نداره، پس در گام اول پذیرای اشتباهاتتون باشید:)

2.راهکار دوم:جعبه سیاه خودتون رو آماده کنید،قبل از اینکه تصمیمی رو قطعی کنید همه فرضیات، دلایل و نتایج پیش‌بینی‌شده در قبال اون تصمیم رو یادداشت کنید، و اگر درنظرتون تصمیم تون اشتباه بود،به اون اطلاعاتی که درباره اون تصمیم نوشتید فکر کنید و تحلیلش کنید و تا جای ممکنه امکان خطا داشتن رو حذف کنید!)

و گام اخر،اقدام برای برطرف کردن علت انجام اون اشتباه یا همون اصلاح؛ به نحوی که در آینده دوباره رخ نده. ___________________ و یادتون باشه تفکر جعبه سیاهی رو فقط در ابعاد زندگی فردی تون در نظر نگیرید،میتونید در محل شغلی و اقتصادی هم به کار بگیریدش،تو این موقعیته که تجربه کردن و میشه یه سرمایه دونست:)

تا یادم نرفته،این عکس کتابی هست که گفتم،نوشته جناب متیو سید که تقریبا 360 صفحه باید داشته باشه،بخونیدش که شاید درک بهتری از این موضوع پیدا کردید:)