۵ شهر باستانی پیشرفته

اختراعات بشر فرق بزرگ بین گذشته و حال هست،اما در زمان های خیلی دور شهر هایی بودن که اختراعاتی شبیه چیز های امروزی داشتند و از زمان خود جلوتر بودند

**۱. موهنجو دارو (۲۵۰۰ پیش از میلاد)** موهنجو دارو در تمدن دره سند، اولین شهر جهان با سیستم فاضلاب سرپوشیده و لوله‌کشی داخلی بود. در حالی که تمدن‌های دیگر آب آلوده را در کوچه‌ها رها می‌کردند، این شهر در پاکستان امروزی از شبکه‌ای از آجرچینی دقیق زیر خیابان‌ها بهره می‌برد که شبیه به زیرساخت بهداشتی شهرهای مدرن مانند لندن در قرن نوزدهم بود. باستان‌شناسانی چون «جاناتان مارک کنویر» تأیید کرده‌اند که تقریباً هر خانه‌ای حمام اختصاصی و چاه آب داشت، و حوضچه‌های ته‌نشین برای جداسازی زباله‌های جامد، دقیقاً مانند تصفیه‌خانه‌های امروزی عمل می‌کردند. این فناوری ۴۵۰۰ سال پیش چنان پیشرفته بود که تا دو هزار سال بعد در هیچ جای جهان تکرار نشد.

**۲. رم باستان (۱۰۰ میلادی)** رم باستان در اوج قدرت خود به ماده هایی دست یافت که شبیه به «بتن خود ترمیم شونده» امروزی بود. مهندسان رومی با ترکیب خاکستر آتشفشانی، آهک و سنگ دریا، بتنی ساختند که در تماس با آب نه تنها تخریب نمیشد، بلکه سختتر میگشت. بر اساس پژوهش «فیلیپ برونو» از مؤسسه فناوری ماساچوست (MIT)، این بتن موجشکنهای بندر قیصریه را پس از ۲۰۰۰ سال همچنان پابرجا نگه داشته است. همچنین قناتهای رومی مانند «آکوا آپیا» با استفاده از شیب ملایم، روزانه میلیونها لیتر آب به هر خانه میرساندند، درست مانند شبکه آبرسانی کلانشهرهای امروزی. آسیاب آبی باربگال در فرانسه نیز با ۱۶ چرخ آبشاری، نمونهای اولیه از یک «خط تولید صنعتی» بود.

**۳. چانگ آن (کای‌فنگ) در دوره سونگ (۱۲۰۰ میلادی)** چانگ‌آن در چینِ دوران سونگ، اولین شهری بود که از «پول کاغذی» استفاده کرد؛ مفهومی که دقیقاً شبیه به اسکناس‌های اعتباری امروزی عمل می‌کرد. امپراتوری سونگ در سال ۱۰۲۳ میلادی نظام «جیائوزی» را معرفی کرد که در آن دولت پشت هر برگ کاغذ تضمین می‌داد، درست مانند بانک‌های مرکزی مدرن. ریچارد فون گلان، مورخ اقتصادی، توضیح می‌دهد که این انقلاب مالی، بازرگانان را از حمل سکه‌های سنگین فلزی بی‌نیاز کرد و تجارتی شبیه به اقتصاد دیجیتال امروز خلق نمود. مردم این شهر همچنین از قطب‌نمای مغناطیسی برای دریانوردی استفاده می‌کردند (همان کارکرد جی‌پی‌اس امروزی) و باروت را برای آتش‌بازی‌های تفریحی به کار می‌بردند. چانگ‌آن در آن روزگار، احساس یک کلان‌شهر مدرن تجاری را تداعی می‌کرد.

**۴. بغداد در عصر طلایی اسلام (۸۵۰ میلادی)** بغداد در قرن نهم میلادی میزبان اولین «دستگاه قابل برنامه‌ریزی» تاریخ بود. سه برادر به نام‌های بنوموسی در کتاب «الحیل» خود، فلوت‌زنی خودکار طراحی کردند که با تغییر استوانه‌ی سوراخ‌دار آن، ملودی‌های مختلف می‌نواخت. دونالد روتلج هیل، پژوهشگر دانشگاه لندن، این اختراع را دقیقاً شبیه به اصل «کد و خروجی» در کامپیوترهای امروزی می‌داند. همچنین جزیره‌الجزری بعدها ساعت‌های آبی پیچیده و ربات‌های خدمتکاری ساخت که با شیرهای هیدرولیکی کنترل می‌شدند؛ فناوری‌ای شبیه به سنسورهای هوشمند در رباتیک مدرن. در بازارها و کاخ‌های بغداد، درها خودکار باز می‌شدند و زمان با دقتی شگفت‌انگیز اعلام می‌گردید.

**۵. تنوچتیتلان (۱۵۲۰ میلادی)** تنوچتیتلان، پایتخت امپراتوری آزتک، با «چینامپا»ها، اولین سیستم کشاورزی هیدروپونیک و پایدار جهان را خلق کرد. کشاورزان با حفر کانال در دریاچه و انباشتن لجن غنی از مواد آلی، جزایر مصنوعی شناوری ساختند که سالانه تا هفت محصول برداشت می‌کردند. مایکل ای. اسمیت، باستان‌شناس دانشگاه ایالتی آریزونا، این روش را شبیه به «کشاورزی عمودی» و گلخانه‌های مدرن می‌داند، زیرا ریشه گیاهان مستقیماً از آب غنی از مواد مغذی تغذیه می‌شد. کاشت درختان بید در حاشیه این مزارع، فرسایش خاک را به صفر رسانده بود و سیستم کانال‌ها حمل و نقل سریع محصول را ممکن می‌ساخت. امروز سازمان فائو از چینامپاها به عنوان الگویی برای کشاورزی هوشمند در برابر تغییرات اقلیمی یاد می‌کند.