تاریخچه زرشک پلو با مرغ (غذای اصیل ایرانی!)

تا به حال هنگام خوردن غذا به چگونگی پدید آمدن دستور غذایی آن فکر کردید؟ این تست می‌تواند به تاریخچه دستور غذای اصیل ایرانی یعنی زرشک پلو با مرغ بپردازد.

برنج: برای اولین بار بین ۸۰۰۰ تا ۱۳۰۰۰ سال پیش در چین (حوضه رود یانگتسه) و همچنین در مناطقی از هند و جنوب شرق آسیا کشت شد. این غله به سرعت به ستون اصلی رژیم غذایی در آسیا تبدیل شد. مرغ: مرغ حدود ۴۰۰۰ سال پیش از جنگل‌های جنوب شرق آسیا اهلی شد. ابتدا به خاطر جنگ‌های خروس و سپس برای تخم‌گذاری و در نهایت برای گوشت، در سراسر جهان پخش شد.

در اکثر تمدن‌های باستانی که هم برنج کشت می‌کردند و هم مرغ داشتند (مانند چین، هند، ایران، خاورمیانه)، ترکیب این دو ماده اجتناب‌ناپذیر بود. دلایل ساده بود: در دسترس بودن: برنج و مرغ هر دو منابعی بودند که به نسبت ارزان و در دسترس جوامع کشاورزی قرار داشتند. تغذیه کامل: این ترکیب یک وعده غذایی متعادل را فراهم می‌کرد: کربوهیدرات (برنج)، پروتئین (مرغ) و چربی. آسانی پخت: هر دو را می‌توان با ساده‌ترین روش‌ها (پخت در آب، بخارپز کردن، کباب کردن) آماده کرد. نکته کلیدی: در گذشته، گوشت مرغ اغلب یک ماده غذایی لوکس یا مخصوص مناسبت‌ها بود، در حالی که برنج غذای روزمره به حساب می‌آمد. بنابراین، "برنج و مرغ" گاهی یک غذای جشن محسوب می‌شد.

اینجاست که غذا از یک ترکیب ساده فراتر رفت و به یک هنر تبدیل شد: در ایران باستان: ایرانیان باستان در پخت پلو (برنج دم‌کشیده) تبحر داشتند. اضافه کردن گوشت مرغ به برنگ‌ها (پلوها) طبیعی بود. همچنین، تهیه خورش‌هایی مانند خورشت مرغ با استفاده از ادویه‌ها و سبزیجات معطر، راهی برای لذیذتر کردن و همچنین حفظ گوشت در سس بود. روش چلو (برنج سفید) با کباب مرغ نیز از قدیم رایج بود. در هند باستان: هندیان استاد استفاده از ادویه‌جات بودند. آنها مرغ را در ترکیبات پیچیده‌ای از ادویه‌ها و ماست می‌خواباندند و سپس با برنج سرو می‌کردند. نمونه اولیه غذاهایی مانند مرغ کرهای (که ریشه در مغول‌های هند دارد) یا بریانی مرغ از همین سنت نشأت می‌گیرد. در چین باستان: چینی‌ها نیز از دیرباز روش‌های سریع پخت مانند تفت‌دادن در حرارت بالا (وک) را ابداع کردند. مرغ و برنج اغلب همراه با سبزیجات و سس سویا به این روش پخته می‌شد.

جاده ابریشم: ادویه‌ها، روش‌های پخت و ایده‌های غذایی از جمله ترکیب برنج و مرغ را بین خاورمیانه، هند، آسیای مرکزی و چین مبادله کرد. تجارت جهانی: پس از عصر اکتشافات، برنج و مرغ به همراه مهاجران و تاجران به اروپا، آفریقا و قاره آمریکا رفت. هر فرهنگی آن را با مواد محلی خود تطبیق داد (مثلاً استفاده از ذرت در آمریکای لاتین به جای برنج، یا اضافه کردن فلفل در آفریقا).

غذای برنج و مرغ نه توسط یک نفر در یک زمان خاص، بلکه به طور مستقل در مناطق مختلف جهان و در طول هزاران سال به وجود آمد و تکامل یافت. دلیل ماندگاری و جهانی بودن آن را می‌توان در این موارد خلاصه کرد: ۱. سادگی و منطق: ترکیب یک غله پرانرژی با یک منبع پروتئین مقرون‌به‌صرفه. ۲. انعطاف‌پذیری: می‌توان آن را با ادویه‌ها، سبزیجات و روش‌های پخت بی‌شمار، به تناسب هر فرهنگ و ذائقه، تغییر داد. ۳. مغذی و سیرکننده: یک وعده کامل و رضایت‌بخش است. پس می‌توان گفت برنج و مرغ یکی از کهن‌ترین و اساسی‌ترین ترکیبات غذایی بشر است که از دل نیاز اولیه به غذا زاده شد و سپس با هنر و فرهنگ هر منطقه آراسته و متعالی گشت. از پلو مرغ ایرانی و بریانی هندی گرفته تا آرروز کن پولو اسپانیایی و حتی چیکن رایس سوپ آمریکایی، همگی نوادگان همین ایده ساده و درخشان باستانی هستند.