اسکندر فیروز، بنیانگذار سازمان حفاظت محیطزیست ایران، با نگاه آیندهنگر و عشق به طبیعت، پایههای حفاظت از زیستبومهای کشور را بنا نهاد. نام او یادآور افسانهی حفاظت و میراثی سبز برای نسلهای آینده است.🌿
آغاز یک داستان ملی 🌱: اسکندر فیروز یکی از تأثیرگذارترین چهرههای تاریخ حفاظت طبیعت در ایران است. او اولین کسی بود که حفاظت رو از یک فعالیت پراکنده به یک نظام ملی تبدیل کرد. فیروز معتقد بود ایران بدون طبیعتی سالم آیندهای نداره. میراث اون نه فقط تشکیل یک سازمان، بلکه تغییر شیوه نگاه یک ملت به طبیعت بود. این روایت، مروریست بر زندگی، تلاشها و مسیری که او برای ایران هموار کرد.
ریشهها و سالهای شکلگیری 🌱: اسکندر فیروز در سال ۱۳۰۵ به دنیا اومد؛برخی منابع محل تولد او را شیراز و برخی دیگر تهران ذکر کردن. از همون کودکی علاقهمند به طبیعت و سفر بود و این علاقه بعدها مسیر زندگیش رو شکل داد. تحصیلات دانشگاهیش رو در آمریکا گذروند و در رشتهی عمران و راه و ساختمان از دانشگاه ییل فارغالتحصیل شد. پس از بازگشت به ایران، سالها توی دشتها، کوهستانها و بیابانهای کشور سفر کرد و گونههای مختلف رو از نزدیک شناخت. این تجربههای میدانی، پایهی آگاهی عمیق او از تنوع زیستی ایران شد و به اون نشون داد که طبیعت ایران هم بیبدیله و هم شکننده.
شکارچی جوان و هشدارهای نخستین 🌱: در جوانی یکی از شکارچیان شناختهشده ایران بود و مهارت زیادی در پیگیری و شناخت حیاتوحش داشت. اما طی همین سفرها، با کاهش نگرانکننده گونهها روبهرو شد: کلوبز کمتر، گوزن کمیابتر و یوز تقریبا ناپدید. نبود قانون، شکار بیرویه و تخریب زیستگاهها یه تهدید جدی بود. فیروز بهجای نادیدهگرفتن این واقعیت، اون رو نقطهی پرسشگری قرار داد. درد دیدن زوال طبیعت، بهتدریج مسیرش رو تغییر داد.
نقطهی تغییر؛ از شکار تا حفاظت 🌱: فیروز شکار رو کنار گذاشت و تلاش کرد بفهمه چطور و چگونه میتوان طبیعت را نجات داد. به مطالعهی علمی روی گونهها، زیستگاهها و تهدیدات پرداخت و نخستین گزارشهای تخصصی را تهیه کرد. اون باور داشت حفاظت باید بر پایهی داده، قانون و مدیریت بلندمدت باشه. این تغییر نگرش، آغاز شکلگیری اندیشهی محیطزیستی مدرن توی ایران شد. فیروز بعدها نوشت: «دیدن مرگ طبیعت، دردناکتر از شکار یک حیوان است.»
بنیانگذاری حفاظت مدرن در ایران 🌱: سال ۱۳۴۶ «سازمان شکاربانی و نظارت بر صید» رو تاسیس کرد تا جلوی نابودی حیاتوحش گرفته بشه. او برای اولین و نخستینبار مقررات کنترل سلاح، سهمیهبندی شکار و مناطق ممنوعه رو تعریف کرد. در سال ۱۳۵۰ این سازمان رو توسعه داد و «سازمان حفاظت محیطزیست ایران» رو بنیان گذاری کرد. این سازمان امروز مهمترین نهاد سیاستگذاری محیطزیست کشوره. فیروز چارچوب علمی، حقوقی و ساختاری اون رو طراحی کرد.
طراحی شبکهی ملی مناطق حفاظتشده 🌱: اون نظام «مناطق چهارگانه» رو تدوین کرد: پارک ملی، پناهگاه حیاتوحش، منطقه حفاظتشده و اثر طبیعی ملی. پارک ملی گلستان، کویر، لار، نایبند و میانکاله از نخستین مناطقی بودن که با طرح اون ثبت شدن. این شبکه، الگوی خیلی از کشورهای منطقه شد و هنوز نیز ستون اصلی حفاظت ایرانه. فیروز تاکید داشت که: «طبیعت برای زنده ماندن، به مرزهای امن نیاز دارد.» این ساختار بزرگترین اقدام تاریخ ایران در حوزه محیطزیست بود.
نقش بینالمللی و پیوند با جهان 🌱: فیروز نماینده ایران در اتحادیه جهانی حفاظت از طبیعت IUCN بود. نقش پررنگی توی همکاری با برنامه محیطزیست سازمان ملل داشت و ایران رو وارد مذاکرات جهانی کرد. توی شکلگیری کنوانسیون رامسر ، حفاظت از تالابها مشارکت موثری داشت. او یوز آسیایی، گور ایرانی و تالابهای کشور رو به جامعه جهانی معرفی کرد. استانداردهای جهانی حفاظت رو به ایران آورد و ایران رو بخشی از شبکه حفاظت بینالمللی کرد.
میراث فرهنگی و آموزشی؛ ساختن نسل آگاه 🌱: فیروز باور داشت که حفاظت پایدار بدون آموزش ممکن نیست. اون برنامههایی برای مدارس، کتابچههای آموزشی و دورههای تخصصی طراحی کرد. کتابها و نوشتههاش مثل «اطلس پستانداران ایران» به منابع مرجع تبدیل شدن. اون زمینهساز ورود مفاهیمی مثل اکولوژی، تنوع زیستی و مناطق حفاظتشده به فرهنگ عمومی شد. فیروز فرهنگ «احترام به طبیعت» رو در جامعه گسترش داد.
تاثیرات بلندمدت و یک میراث ماندگار 🌱: بخش بزرگی از قوانین، مناطق حفاظتشده و ساختارهای مدیریتی امروز نتیجه تلاشهای اوست. خیلی از فعالان و متخصصان محیطزیست ایران خودشون رو شاگرد فکری او میدونن. حضور گونههایی مانند یوز آسیایی و گور ایرانی مدیون اقدامات اولیه اوست. اسم «اسکندر فیروز» امروز با عنوان «پدر محیطزیست ایران» گره خورده؛ میراث اون نشون داد که یه نفر میتونه مسیر یه کشور رو تغییر بده…
اگر پسندیدی، لایک کن و به سازنده انرژی بده!
مثل خودت بینظیر بود خسته نباشییی😭💕💕
فداتشم خوشحالم که ازش خوشت اومد مهربون
نشی حیفییی😭💘
کسی نگفت فرصت، پس من ،،،،فرصتم؟
پستت منتشر شددددددیشفتشعنشنلسنلیانسلنیماینایامیانینلینلینایمهیجهقمهیمهقمهقجهقجهقهجقچخففچخبجخخ😭🛐
عرررررررررررررررررررر😃🎀
مبارکههههههه💃🏻
ارههه😭😭مرسیی
جالب بود
میشه یکی اینو بررسی کنه ممنون میشم
من موهام موج داره افکورس که... (بررسی) 😭
عالیی بوددد خسته نباشیییی نینیی افرینننن💞💘
مرسیی سلامتباشییب😭
فداتبشمم همچنینن فداتبشم 💘😭
خدانکنههه
مثل خودت عالی بودددد
فداتشم😭
خدانکنهه حیفیی😭😭
به به محشر بود
به پای پستای شما نمیرسه
نفرمایید