نغمه آفرینان ایرانی!

شاید در دنیا آدم‌های زیادی وجود داشته باشند که در حرفه موسیقی مشغول به کار باشند و در کار خود نیز خلاقیت و مهارت‌های بالایی داشته باشند اما در میان تمام این هنرمندان بعضی دیگر وجود دارند که با ویژگی‌های که دارند باعث به وجود آمدن تفاوت‌هایی می‌شوند و همین تفاوت های سبب می شود که یاد و خاطره آن‌ها تا ابد پا برجا بماند . در این پست میخواهیم به معرفی ۱۰ موسیقیدان برتر تاریخ ایران بپردازیم.

خوانندهٔ موسیقی کلاسیک ایرانی است که از سال‌های ۱۳۰۶ تا سال ۱۳۴۷ در زمینهٔ موسیقی ملی ایران فعالیت داشت. او عضو شورای موسیقی رادیو، استاد آواز هنرستان موسیقی تهران و بنیان‌گذار انجمن موسیقی ایران بوده‌است.او اولین خواننده ایرانی آشنا با خط بین‌المللی موسیقی (نُت) است. از سال ۱۳۲۱ صدای غلامحسین بنان، با همکاری شماری از هنرمندان دیگر از رادیو تهران به گوش مردم ایران رسید. بنان در طول فعالیت هنری خود، حدود ۳۵۰ آهنگ را اجرا کرد. ویژگی صدای وی زیر و بم‌ها و تحریرات صدای اوست. بنان هم به آواز قدیمی و کلاسیک ایرانی و هم به نغمات جدید و مدرن ایرانی تسلط داشت . برخی بنان را بزرگترین اجرا کنندهٔ سبک وزیری-خالقی می‌دانند. وی همچنین به مرکب‌خوانی و تلفیق شعر و موسیقی مسلط بود. ترانه‌هایی از جمله بهار دلنشین، الهه ناز و سرود ای ایران از آثار شناخته‌شده با صدای بنان هستند.

از آثار او می توان به صفحه هاي گرامافون، نوارهاي راديويي ونوارهاي خصوصي اشاره کرد.وی به اشعار سعدی علاقه زیادی داشت و گزیده‌هایی از اشعار سعدی و دیگر شاعران را حفظ بود و در هنگام اجرای آواز به تناسب زمان و محیط از آن اشعار استفاده می‌کرد. دکلاماسیون شعر، تحریرهای برجسته، تنوع تحریری، صدایی رسا و قدرتمند و مناسب خوانی برخی از ویژگی‌های آوازی اوست. از مشهورترین آثار جلال‌الدین تاج اصفهانی صفحه آواز همایون است که در حدود ۱۳۱۲ خورشیدی در تهران ضبط شد. این اثر، دهه‌های متوالی از شهرت و محبوبیت برخوردار بود و اکنون نیز از آثار معیار در بررسی مکتب آواز اصفهان است.

علت معروف شدن وی نوع صدا و سبک مخصوص به خوداجرای آوازها و تصانیف ملی میهنی به‌ یادماندنی اش بود . آلبوم های معروف او می توان به نوا ،بیداد ،هم نوا با بم و… اشاره کرد. وی همچنین خوش‌نویس در خطِ نستعلیق، رئیس شورای عالی خانه موسیقی ایران، بنیان‌گذار گروه شهناز، شرکت دل آواز، باغ هنر بمو طراح چند ساز موسیقی بود. او در قرائت قرآن نیز فعالیت داشت و دعای ربنا، نامدارترین تلاوت قرآنیِ او بود. خوانندگانی چون ایرج بسطامی، مظفر شفیعی، حسام‌الدین سراج، حمیدرضا نوربخش، علی جهاندار، بیژن کامکار، سینا سرلک و پسرش همایون از شاگردان شجریان بودند.

با تخلص رهی از غزلسرایان معاصر ایران و از ترانه‌سرایان و تصنیف‌سرایان به‌نام است. از ترانه‌های سروده شده توسط وی می‌توان «شد خزان»، «شب جدایی»، «کاروان»، «مرغ حق» و «جوانی» را نام برد.او از دودمان معیرالممالک بود که از زمان نادر شاه افشار وزیر ضرابخانه و خزانه دار بوده اند تا زمان قاجار. رهی معیری در سال‌های آخر عمر در برنامه گل‌های رنگارنگ رادیو، در انتخاب شعر با داوود پیرنیا همکاری داشت و پس از او نیز تا پایان زندگی آن برنامه را سرپرستی می‌کرد.

موسیقیدان و خواننده کرد ایرانی است. او از خوانندگانِ شناخته شدهٔ موسیقی اصیل ایرانی و ملقب به «شوالیه آواز ایران» است. مجمع انجمن آسیا وی را «هنرمند برتر آسیا»، نیویورک تایمز او را «بلبل فارسی» و کریستین ساینس مانیتور او را «لوچانو پاواروتی ایران» نامیده است.ناظری خواننده‌ای است که در آثارش روحیه تکرار ناپذیری دارد و همواره تلاش نموده‌است که نگرش و تجربه‌ای جدید را در آواز و موسیقی به‌وجود آورد. وی تحریرهای ریتمیک و خاصی را از سال‌های پایانی دهه هفتاد خورشیدی در آثارش استفاده نمود، از جمله این آثار می‌توان به آلبوم‌های ساز نو آواز نو، سفر به دیگر سو، لولیان و مولویه (شور رومی) اشاره کرد.

آهنگ‌ساز اهل ایران است. او هم‌اکنون یکی از اعضای شورای عالی خانه موسیقی ایران است. در سال ۱۳۵۴به اخذ درجه کارشناسی در رشته آهنگسازی از دانشکده هنرهای زیبای دانشگاه تهران نایل آمد و سپس در کنسرواتوار سانتاچی چیلییای رم به تحصیل کنترپوان و فوگ پرداخت و درجه کارشناسی موسیقی را در ایالات متحده آمریکا از دانشکده سانفرانسیسکو دریافت کرد. او به مدت ۱۰سال در دانشگاه هنر به تدریس موسیقی پرداخت و مدیریت گروه موسیقی این دانشگاه را به مدت ۶ سال (از سال ۱۳۷۲ تا سال ۱۳۷۸) عهده‌دار بود. وی سرپرستی گروه موسیقی کامکارها را برعهده دارد.

موسیقی‌دان، آهنگساز و نوازندهٔ ویلن اهل ایران بود. سرود مشهورِ «ای ایران»، که از آن به عنوان سرود ملیِ غیررسمی ایرانیان یاد می‌شود، از جمله آثار او است. وی که از شاگردانِ اصلی علینقی وزیری بود، با آثار و خدماتِ هنری خود، در حفظ نغمه‌ها و احیای جایگاهِ موسیقی ایرانی، در دورانی که توجه به این موسیقی کاهش یافته بود، کوشید.روح‌الله خالقی در سال ۱۳۲۸، هنرستان موسیقی ملی را با انگیزهٔ حفظ موسیقی ملی ایران تأسیس کرد. رهبری ارکستر گل‌ها، سرپرستی ارکسترهای شماره یک و دو رادیو و عضویت در شورای موسیقی رادیو، از دیگر فعالیت‌های خالقی بود.

موسیقی‌دان و آهنگساز ایرانی بود.بزرگ‌ترین مشغله ذهنی مرتضی حنانه چندصدایی کردن موسیقی ایران بود. روز و شب در این فکر بود که برای آهنگ‌سازی از موسیقی ایران باید آن را چندصدایی کرد. کوشش‌های حنانه در این مورد او را به ابتکار هارمونی زوج رسانید که سال‌ها برای آن زحمت کشید و خود آن را به کار بست؛ ولی هارمونی زوج مورد پذیرش همه موسیقی‌دانان قرار نگرفت. وی جزو برجسته ترین محققان در زمینه موسیقی ایرانی ست.

میرزا عبدالله فراهانی، متولد سال 1222 دومین فرزند علی اکبر فراهانی بوده است. ایشان استاد سرشناس تار و سه تار بود‌ه‌اند. از علل شهرت ایشان علاوه بر تاثیر بسزایی که در شکل گیری موسیقی ایرانی داشته‌اند می‌توان نیز به نظم درآوردن ردیف در موسیقی ایرانی اشاره کرد. از میرزاعبدالله متاسفانه اثار شنیداری بسیاری در دسترس نیست از معدود آثار ایشان می‌توان به مجموعه گنج سوخته اشاره کرد که با همکاری کمپانی گرامافون ضبط شده است.

باربد یا بربد، شاعر، موسیقی‌دان و نوازنده چیره دست بربت (عود) و خواننده دوران ساسانی بوده است. متاسفانه اطلاعات دقیقی از این هنرمند ساسانی به طور کامل وجود ندارد ولی منابع معتبر او را اهل جهرم می‌دانند، باربد نوازنده و خواننده دربار خسرو پرویز بوده است. از علل شهرت باربد می‌توان به این اشاره کرد که او اولین نفر در جهان بوده است که دستگاه موسیقی را به نام سرود خسروانی ابداع کرده است و سپس به خسرو پرویز اهدا کرده است.