حکومت های ایران باستان

ایران ، سرزمین آریایی ها ، این سرزمین، با تاریخ پنج هزار ساله، اما چگونه ایران باستان شکل گرفت ، و تا به امروز رسید ؟ در این پست نگاهی گذرا بر تاریخ ایران باستان می اندازیم ، با ما همراه باشید...

آریایی ها حدود چهار هزار سال پیش ، مردمانی کوچ نشین که خود را آریایی می نامیدند از مناطق شمال دریای خزر به تدریج به سمت جنوب مهاجرت کردند. آریایی ها دولت های بزرگی در ایران تشکیل دادند و صد ها سال بر ایران حکومت کردند.

سه قوم بزرگ آریایی: ماد ها پارت ها و پارس ها بودند.

ماد ها، نخستین حکومت آریایی در ایران قبایل ماد در شمال غربی و غرب ایران به صورت پراکنده زندگی می کردند. همین امر سبب شده بود که آنها ناتوان باشند و هر چند وقت یک بار همسایه های قدرتمندشان مانند عاشوری ها به آنها حمله کرده، و اموالشان را به غارت می‌بردند. در یکی از قبایل ماد، فردی به نام دَهیوک زندگی می کرد ( نام وی به صورت های مختلفی از جمله دَیااُکو ذکر شده است) که به دلیل خوش رفتاری و عدالت خواهی میان همه قبیله ها محبوبیت داشت. سرانجام سران قبایل تصمیم گرفتند او را به عنوان فرمانروا انتخاب کنند. دَهیوکَ بر فراز تپه ای در شهر هگمتانه ( همدان امروزی) قلعه ای ساخت و آنجا را به پایتختی خود انتخاب کرد. ماد ها به تدریج قدرتمند شدند و بر دشمنان خود غلبه کردند. بدین ترتیب حکومتی قدرتمند در ایران به دست ماد ها پایه گذاری شد

هخامنشیان ، امپراتوری قدرتمند پارس ها گروه دیگری از آریایی ها بودند. رئیس یکی از قبایل مهم پارس ، فردی به نام هخامنش بود. کوروش، بنیان گذار سلسله هخامنشیان از نوادگان هخامنش بود. کوروش توانست آخرین پادشاه ماد ها را در جنگی شکست دهد و حکومت انها را سرنگون کند کوروش در زمان حکومت خود، پیروزی های زیادی به دست آورد. او بابل( عراق امروزی) و لیدی ( ترکیه امروزی) را تصرف کرد و قلمرو ایران را از خلیج‌فارس تا دریای مدیترانه گسترش داد.

پس از کوروش ، پادشاهان دیگری از از هخامنشیان به سلطنت رسیدند که معروفترین آنها « داریوش بزرگ» است. او زمانی به سلطنت رسید که در بیشتر قلمرو هخامنشیان شورش ها و نابسامانی هایی شکل گرفته بود. داریوش با عزم و اراده با شورشیان جنگید و آنها را شکست داد و موفق شد دوباره حکومت هخامنشیان را قدرتمند سازد. پس از این پیروزی ها، داریوش دستور داد تا نقش برجسته ای به یاد پیروزی های او در جنگ با دشمنان در دامنه کوه بیستون حجاری کنند به طور کلی در زمان کوروش و داریوش ، قلمرو جغرافیایی هخامنشیان ، بیشتر کشورهای مهم آن روز را در بر می‌گرفته است. به همین دلیل میتوان از حکومت هخامنشی به عنوان نخستین امپراتوری جهانی یاد کرد

هنگامی که جنگ های متعددی بین ایران و یونان در گرفت، سپاهیان هخامنشی آتِن را برای مدت کوتاهی تصرف کردند. وقتی که فرماندهی به نام اسکندر مقدونی در یونان به قدرت رسید ، حکومت هخامنشی ، ضعیف و ناتوان شده بود. اسکندر از این موقعیت استفاده کرده ، و یونانیان را به انتقام جویی از ایرانیان فرا خواند. سپاهیان تحت فرمان او در چند جنگ، سپاه هخامنشی را شکست دادند و ایران را تصرف کردند. اسکندر علاوه بر ایران ، مصر و قسمت هایی از هندوستان را تصرف کرد. او سرانجام در جوانی و در اوج کشور گشایی براثر بیماری دار فانی را وداع گفت. پس از او، قلمرو پناهور وی، میان سردارانش تقسیم شد. ایران به دست سِلوکوس، یکی از سرداران او افتاد. وی سلسله سلوکیان را تأسیس کرد. ایرانیان سلوکیان را بیگانه می‌شمردند و به شکل های مختلف با آنان مخالف و مبارزه می‌کردند