فورچن؛ آغاز یک دنیای ناشناس

4chan؛ سایتی که با هدف گرد هم آوردن طرفداران انیمه و فرهنگ ژاپنی ساخته شد و در طول سال‌ها، به یکی از جنجالی‌ترین و تأثیرگذارترین نقاط تاریخ اینترنت تبدیل شد.

⌖ ۲۰۰۳؛ آغاز 4chan در سال ۲۰۰۳، کریستوفر پول با الهام از دو سایت ژاپنی، 2channel و Futaba Channel، 4chan را راه‌اندازی کرد؛ سایتی که بعدها به یکی از پربازدیدترین وب‌سایت‌های اینترنت تبدیل شد. گفت‌وگوهای ناشناس و اشتراک‌گذاری تصویر، از مهم‌ترین ویژگی‌های این دو سایت بودند. کریستوفر نیز با الهام از ساختار آن‌ها، یک imageboard انگلیسی‌زبان ایجاد کرد. 4chan در آغاز بر پایهٔ بحث دربارهٔ انیمه و فرهنگ ژاپنی ساخته شده بود، اما به‌مرور به موضوعات بسیار بیشتری گسترش پیدا کرد.

⌖ حریم خصوصی و قوانین استفاده در 4chan یکی از مهم‌ترین ویژگی‌های 4chan، ناشناس‌بودن کاربران بود. برای ایجاد پست و شرکت در گفت‌وگوها، کاربران معمولاً نیازی به ساخت حساب کاربری، ثبت ایمیل یا انتخاب نام کاربری نداشتند. همین موضوع باعث می‌شد هویت ثابتی به فعالیت‌های کاربران متصل نباشد. مجموعه‌ای از قوانین کلی دربارهٔ محتوای غیرقانونی، انتشار اطلاعات شخصی، اسپم، تبلیغات، دور زدن بن و سوءاستفاده از سایت داشت. بااین‌حال، کاربران برای فعالیت در سایت نیازی به ثبت هویت نداشتند و میزان محدودیت محتوایی نیز در همهٔ بخش‌های سایت یکسان نبود. همچنین فعالیت‌ها و پست‌های کاربران پیش از انتشار به‌صورت عمومی بررسی نمی‌شدند؛ محتوا ابتدا منتشر می‌شد و در صورت گزارش یا شناسایی نقض قوانین، ممکن بود حذف شود. این سیستم، در کنار ناشناس‌بودن کاربران، سرعت و آزادی بیشتری در انتشار محتوا ایجاد می‌کرد. ناشناس‌بودن کاربران و آزادی بیشتر در ایجاد پست و اشتراک‌گذاری محتوا، فضایی متفاوت ایجاد کرد؛ فضایی که بعدها گروه‌های بسیار متفاوتی را در کنار یکدیگر جمع کرد.

⌖ ساختار سایت: محتوای گذرا در 4chan، بیشتر محتوا برای ماندن ساخته نشده بود. کریستوفر پول این سیستم را به نوعی «بقای شایسته‌ترین‌ها» [Survival of the Fittest] تشبیه کرد. ایده این بود که کاربران تصمیم بگیرند چه موضوعی ارزش دیده‌شدن دارد؛ و بیشتر تاپیک های پر بازدید دیده شوند. هرچه یک موضوع بیشتر مورد توجه و واکنش قرار می‌گرفت، مدت بیشتری زنده می‌ماند. در مقابل، موضوعاتی که توجهی دریافت نمی‌کردند، به‌تدریج پایین‌تر می‌رفتند و جای خود را به پست‌های جدید می‌دادند. در نهایت، ممکن بود بدون ثبت در آرشیو، برای همیشه حذف شوند. در نتیجه، ماندن یک موضوع در 4chan به علاقه و فعالیت کاربران وابسته بود. محتوا باید برای دیده‌شدن رقابت می‌کرد و تنها محتوایی که توجه بیشتری جلب می‌کرد، فرصت بیشتری برای باقی‌ماندن داشت.

⌖ ساختار سایت: بردها از بخش‌هایی به نام Board¹ تشکیل شده است. هر برد برای یک موضوع مشخص ایجاد شده و کاربران می‌توانند پست‌ها و گفت‌وگوهای خود را در بخش مربوط به موضوعشان منتشر کنند. هر برد می‌تواند قوانین و محدودیت‌های مخصوص به خود را داشته باشد. به همین دلیل، فضای تمام بخش‌های 4chan یکسان نیست و نوع محتوا و رفتار کاربران در بردهای مختلف می‌تواند تفاوت زیادی داشته باشد. به‌مرور، هر برد به جامعه‌ای تقریباً جداگانه با قوانین، فرهنگ، شوخی‌ها و رفتارهای مخصوص به خود تبدیل شد. برای همین، نمی‌توان تمام 4chan را یک جامعهٔ واحد دانست؛ هر بخش از سایت تاریخ و فرهنگ مخصوص به خود را داشت. [¹ برد: Board: بخشی از یک انجمن اینترنتی که برای گفت‌وگو و انتشار محتوا دربارهٔ یک موضوع مشخص ایجاد شده است.]

⌖ ترول ؛ بخشی از فرهنگ 4chan ترول¹ به یکی از بخش‌های شناخته‌شدهٔ فرهنگ 4chan تبدیل شد. برای بعضی کاربران، این فعالیت‌ها چیزی بیشتر از یک شوخی اینترنتی نبود؛ اما شوخی‌ای که گاهی صدها یا هزاران نفر در آن شرکت می‌کردند. هدف می‌توانست یک شخص، یک وب‌سایت، یک گروه یا حتی یک رویداد عمومی باشد. کاربران ممکن بود برای تغییر نتیجهٔ یک رأی‌گیری آنلاین، دخالت در یک رویداد یا تحت‌تأثیر قرار دادن یک پلتفرم با یکدیگر هماهنگ شوند. گاهی شایعه‌ای را به بیرون از 4chan می‌فرستادند، اطلاعات ساختگی را از طرف یک شخص مهم منتشر می‌کردند یا با ایجاد یک موج هماهنگ، توجه عمومی را به موضوعی جلب می‌کردند. در کنار این فعالیت‌ها، آزارهای ساده‌تری نیز وجود داشت؛ از مزاحمت تلفنی و ثبت سفارش‌های ناخواسته به نام دیگران. برای بسیاری از افرادی که در این فعالیت‌ها شرکت می‌کردند، هدف اصلی نه سود مالی و نه یک هدف سیاسی مشخص، بلکه تماشای واکنش دیگران بود. خودِ آشفتگی ایجادشده و دیدن تأثیر یک شوخی اینترنتی بر دنیای واقعی، می‌توانست به بخشی از سرگرمی تبدیل شود. [¹ ترول: به رفتار عمدی در فضای اینترنت برای فریب، تمسخر یا واکنش منفی گرفتن از دیگران گفته می شود..]

⌖ چرا رفتار کاربران سایت تغییر کرد؟ وقتی نام، چهره و هویت یک فرد از فعالیت‌هایش جدا می‌شود، یکی از مهم‌ترین موانع رفتار اجتماعی از بین می‌رود: کگپاسخ‌گو بودن. در محیطی که افراد مطمئن نیستند با چه کسی صحبت می‌کنند و هویت خودشان نیز قابل‌مشاهده نیست، فشار برای حفظ تصویر اجتماعی کاهش پیدا می‌کند. فرد کمتر نگران قضاوت شدن، از دست دادن موقعیت اجتماعی یا شناخته شدن به‌خاطر حرف‌هایش است. روان‌شناسی به این پدیده «اثر بی‌مهارشدن در فضای آنلاین» می‌گوید. در این شرایط می‌تواند در بعضی افراد، باعث کاهش احساس مسئولیت و تشدید رفتارهای منفی شود. این سایت محیطی ناشناس و کم‌هویت بود. همین ویژگی نه‌تنها نوع استفادهٔ مردم از سایت را تغییر داد، بلکه به‌مرور فرهنگ خاصی در آن ایجاد کرد؛ فرهنگی که در ادامه، بخش بزرگی از تاریخ 4chan را شکل داد.