چند تا فکت از پلانکتونها
1. شناگران ضعیف اقیانوس: واژه "پلانکتون" از کلمه یونانی به معنای "سرگردان" یا "دررفته" گرفته شده است. این موجودات به قدری شناگران ضعیفی هستند که نمیتوانند در برابر جریانهای اقیانوس شنا کنند و کاملاً در اختیار آنها حرکت میکنند .
۲. اکسیژنسازان سیاره: فیتوپلانکتونها (پلانکتونهای گیاهی) از طریق فتوسنتز، حدود ۵۰ تا ۸۰ درصد از اکسیژن کره زمین را تولید میکنند. این مقدار بسیار بیشتر از سهم جنگلهای بارانی است .
۳. کوچک اما تأثیرگذار: در یک قطره آب دریا، ممکن است بیش از یک میلیون پلانکتون تکی سلولی زندگی کنند که نشاندهنده جمعیت عظیم آنهاست .
۴. غولهای پلانکتونی: با اینکه بیشتر پلانکتونها میکروسکوپی هستند، برخی گونهها بسیار بزرگاند. برای مثال، عروسهای دریایی غولپیکر و حتی ماهی خورشید (مولا مولا) که میتواند تا ۱۳۶۰ کیلوگرم وزن داشته باشد، به دلیل ضعف در شنا، جزو پلانکتونها محسوب میشوند .
۵. ساکنان موقت و دائمی: پلانکتونها به دو دسته کلی تقسیم میشوند: هولوپلانکتونها که تمام چرخه زندگی خود را به صورت پلانکتون سپری میکنند، و مروپلانکتونها که تنها در مراحل اولیه زندگی (معمولاً به صورت لارو) پلانکتون هستند و بعداً به موجودات شناگر قویتری تبدیل میشوند. بسیاری از ماهیها، خرچنگها و میگوها زندگی خود را به عنوان پلانکتون آغاز میکنند .
۶. بزرگترین مهاجرت زمین: هر شب، میلیاردها زئوپلانکتون (پلانکتونهای جانوری) از اعماق دریا به سطح آب مهاجرت میکنند تا از فیتوپلانکتونها تغذیه کنند و در طول روز برای فرار از شکارچیان به اعماق برمیگردند. این مهاجرت عمودی روزانه چنان عظیم است که از فضا قابل مشاهده است و بزرگترین مهاجرت حیوانات روی زمین محسوب میشود .
۷. تنوع شگفتانگیز: پلانکتونها تنها شامل جلبکها و جانوران کوچک نیستند. این گروه وسیع شامل باکتریها، قارچها، ویروسها و لارو انواع بیمهرگان نیز میشود .
۸. تولیدکنندگان غذا در دریا: پلانکتونها پایه و اساس زنجیره غذایی دریاها هستند. فیتوپلانکتونها غذا را از طریق فتوسنتز تولید میکنند و زئوپلانکتونها از آنها تغذیه میکنند. این موجودات منبع اصلی پروتئین در اقیانوس هستند و غذای بسیاری از جانوران بزرگتر از جمله نهنگهای بالیندار را تشکیل میدهند .
۹. درخشش در شب: برخی از گونههای خاص پلانکتون، به ویژه برخی از داینوفلاژلهها، توانایی زیستتابی یا درخشش در آب را دارند. این پدیده در اثر واکنشهای شیمیایی درون سلولهایشان ایجاد میشود و گاهی آب دریا را به رنگ آبی درخشان نشان میدهد .
۱۰.جلبکهای مضر و کشنده: رشد بیش از حد برخی از فیتوپلانکتونها، مانند داینوفلاژلهها، میتواند باعث پدیده "جزر و مد سرخ" شود. این پدیده میتواند سموم خطرناکی تولید کند که باعث مرگ ماهیها و مسمومیت موجودات دیگر از جمله انسان (به دلیل مصرف صدفهای آلوده) شود
۱۱. شکلهای شگفتانگیز برای شناوری: پلانکتونها روشهای خلاقانهای برای ماندن در سطح آب تکامل دادهاند. برخی از آنها مانند دیاتومها و رادیولارها، زوائد یا خارهای ریزی دارند که سطح تماس آنها را افزایش داده و غرق شدنشان را کند میکند. برخی دیگر با تولید قطرات روغن در بدن خود شناور میمانند .
1۲. پوستههای شیشهای و سنگی: دیاتومها که نوعی فیتوپلانکتون هستند، دیواره سلولی سختی از جنس سیلیس (ماده سازنده شیشه) دارند و کوکولیتوفورها نیز با صفحات آهکی پوشیده شدهاند. پس از مرگ میلیونها سال از این پوستهها، رسوبات کف اقیانوس و حتی برخی از سوختهای فسیلی تشکیل شده است .
1۳. یک "سبک زندگی" نه یک گروه: از نظر علمی، پلانکتون یک گروه تاکسونومیک (مانند پستانداران یا حشرات) نیست، بلکه یک "سبک زندگی" بر اساس رفتار شناوری تعریف میشود .
1۴. شکلهای مختلف و باورنکردنی: دیاتومها که رایجترین نوع فیتوپلانکتون هستند، در شکلهای بسیار متنوعی از جمله دیسک، سوزنی و زنجیرهای دیده میشوند. نام آنها در یونانی به معنای "بریده شده به دو نیم" است، زیرا دیواره سلولی آنها مانند یک جعبه و درِ آن است .
1۵. یک شخصیت کارتونی معروف: شلدون جی. پلانکتون، شخصیت شرور کارتون "باباسفنجی شلوارمکعبی"، بر اساس یک کوپهپود (نوعی زئوپلانکتون سختپوست) ساخته شده است. کوپهپودها در واقع یکی از فراوانترین جانوران روی زمین هستند و نقش کلیدی در انتقال انرژی در زنجیره غذایی دریا دارند .
پس برای همینه که به گفته ی شلدون ۶ هزارتا خواهر و ۶ هزارتا برادر داره-🤓
ارهه🤣