دیابت نوع یک؟؟

درود دوستان! توی این پست مفصل درمورد دیابت نوع یک توضیح دادم. بفرمایید تو! دم در بده! (چطوری به وجود میاد و منشا و کلیشه هاش چیه.)

ببینید، ما یه عضوی توی بدنمون داریم که اسمش پانکراسه. (لوزالمعده هم بهش میگن. بنظر من پانکراس بهتره. لوزالمعده یه جوریه 😭😂) پانکراس از غدد مهم بدنه و کارش ترشح آنزیم های غذایی برای هضم و بالانس کردن قند خون با کمک هورمون های گلوکاگون و انسولینه.حالا هر کدوم از اینا به چه کاری میان؟ وقتی داریم از گرسنگی به دیار باقی می شتابیم، مغز به کبد فرمان میده که باباجان این غذا نخورده گشنشه. گلیکوژنای ذخیره رو شل کن بره. بعدم به پانکراس پیام میده که صاحبمون بدجوری گشنه ست. بدو گلوکاگون بفرست گلوکز آزاد شه. گلوکاگون میره و میره و میرسه به کبد و کلیگوژن به گلوکز تبدیل میشه و وارد سلول میشه.... حالا الان ما مثلا فهمیدیم گشنه ایم رفتیم بربری با پنیر خوردیم. وقتی این بربری رو جوییدیم و از مری رفت داخل معده و هضم شد و رفت داخل روده ی باریک، اینجا پانکراس و صفرا میان تو صحنه. پانکراس آنزیم های گوارشی و صفرا مایع صفرا تولید می کنه. اینا به هضم کمک می کنن. (اینم یکی دیگه از شغلای پانکراسه) حالا از بحث منحرف نشیم. الان ما بعد از گذشت چند ساعت از خوردن بربری عملیات تخلیه رو کامل انجام دادیم و داریم از دستشویی بر می گردیم.🤡 (ناظر بحث علمیهههه) حالا، وقتی که غذا جذب میشه، گلوگزشم جذب میشه دیگه. وقتی گلوکز خون از یه حدی بالاتر بره، سنسور های پانکراس(که اسمشون جزایر لانگر هاوسه) فعال میشن و بدو بدو انسولین میسازن. انسولین مثل شبکه خبر برای سلولا و عضلات می مونه: بچه هاااا گلوکز تو راهههههه بشقاباتونو در بیاریدددد و گلوکزو میفرسته تو سلولا. و با کمک این جناب، قند خون میاد پایین. حالا اگه انسولین نباشه چی میشه؟...

وقتی که انسولین نباشه، سلولا نمیتونن گلوکز بگیرن و این نه برای جریان خون نه برای خود سلولا و ارگان ها خوبه. حقیقتش، توی نوع یک این اتفاق می افته...(دوستان نترسید من ۴ ساله باهاش دارم سر و کله میزنم. میشه کنترلش کردددد) راستش، فرآیند تشکیل دیابت نوع یک اینطوریه: سیستم ایمنی بدن خیلی ریلکس داره کاراشو می کنه. سلول های بتا هم همینطور(که کارشون انسولین ساختنه). یهو سیستم ایمنی میزنه به سرش و به سلولای بتا میگه: واح واح واح شما دیگه کی هستین؟؟؟ الان پخ پختون می کنم... غافل از اینکه سلولای بتا خودی ان💔 و خب. اینطوری تولید انسولین توی بدن مختل میشه... و علائمی مثل این همراهش میاد: ۱. تکرر ادرار. چون بدن میخواد گلوکز رو از طریق دستگاه ادراری و کلیه ها خارج کنه. ۲. لاغر شدن و کمبود وزن. چون دیگه کلوگزی نیست که به سلول برسه و مغز به کبد فرمان میده همه ی چربی هارو برای بقا بسوزونه و به گلوکز تبدیل کنه. برای همین چربی های احشایی ممکنه کم بشن یا ازبین برن. ۳. تعریق. اینم باز برای تلاش برای دفع گلوکزه از طریق پوست عه. ۴. وجود کتون بالا در ادرار. این به خاطر اینه که وقتی اسید های چرب به کبد میرن، یه ماده ای به اسم کتون بادی میسازن که باعث میشه علامت بعدی یعنی نفس میوه ای به وجود بیاد.(به خاطر ماده ی استون) کتون بالا اصلا برای بدن خوب نیست چون پ هاش خون رو پایین میاره و اسیدیش می کنه که در درازمدت بشدت آسیب زننده س. ۵. نفس با بوی شیرین و میوه ای. ۶. مصرف آب زیاد. به خاطر اینکه بدن با کمک آب حلال زیادی برای گلوکز داشته باشه.(اصلا ناخوداگاه تلاش برای دفعش می کنه) ۷. قند خون بالای ۱۲۰ میلی گرم در دسی مول: این قند یه انسان طبیعی نیست(۸۰ تا ۱۰۰). گاهی تا ۴۰۰ و حتی ۶۰۰ هم میره💀 ۸. HbA1c از حد طبیعیش یعنی ۵ بالاتر بره.(هموگلوبین همون چیزیه که تو گلبول های قرمز اکسیژن رو حمل می کنه). چرا بالا میره؟ چون وقتی که گلوکز زیاده، علاوه بر اکسیژن به هموگلوبین می چسبه. ولی نگران نباشید. اگه شخص به موقع متوجه این علائم بشه،(که بیشتر اوقات میشه) میتونه خودشو نجات بده. نهایتا چند روز بستری میشه و با انسولین تزریقی کنترلش می کنه.

حالا انسولین تزریقی این وسط چیه؟؟؟ وقتی که این اتفاقا می افته و تولید انسولین مختل و متوقف میشه، پزشک برای فرد دیابتی انسولین تزریقی تجویز می کنه. حالا اینا فرایند شون چجوریه؟؟ ساده بگم، درست مثل انسولین طبیعی بدن کار می کنن. منتها از خارج بدن وارد میشن‌ .(برای همین توی اولین روز های تزریق یه انسولین خاص بدن ممکنه گارد بگیره و قندخون یکم نوسان پیدا کنه) ببینید ما دونوع انسولین داریم. کوتاه اثر و بلند اثر. کوتاه اثر برای یه بازه ی زمانی کوتاه(بین ۱ تا ۴ ساعت) و بلند اثر برای بازه ی زمانی طولانی(بین ۱۲ تا حتی دو روز)هستش. خود انسولینا هم دو نوع قلمی و سرنگی دارن که قلمی به خاطر مراقبت و تزریق راحت تر رایج تره. یه بدنه ی کوکی ای دارن که طرف با توجه به مقدار لازم تزریق کوکش می کنه. مثلا ۳ واحد یا ۱۲ واحد.(خودم قلمی میزنم) اینا انسولین های قلمی ای هستن که معمولا افراد دیابتی خوب می شناسنش: نوورپید از نوونوردیسک(اون سورمه ای-نارنجیه). انسولین آسپارت عه، کوتاه اثره و برای بعد از غذا یا اصلاح قندخون بالا استفاده میشه. تایم تزریق خاصی نداره و معمولا توی نواحی تزریق مختلف(که بازوها، ران پا، شکم، و نشیمنگاه هستن) خوب جواب میده. تا ۸۰ واحد کوک میشه و معمولا ۲۵۰ واحد توی محفظه ش هست و بعد از تموم شدن این انسولین داخلش، کوکش قفل میشه و دیگه قابل استفاده نیست‌. (یکبار مصرفه. البته قلمای قابل پر کردن یا fillable هم هستن. منتها این جزئشون نیست) و توجئو سولوستار از سانوفی(سفید-سبزه). انسولین بلند اثره و تا ۳۶ ساعت ماندگاری داره. روی شکم بیشتر جواب میده(هم تجربه خودم هم تحقیقات) و معمولا برای بالای ۱۲ سال تجویزش می کنن چون نسبت به لانتوس سولوستار قوی تر و طولانی اثر تره.(لانتوس یه انسولین خاکستری- بنفشه که مثل این طولانی اثره منتها اثرش ۲۴ ساعت عه). این قسمت هدیه ای بود برای دوستان کنجکاوم و عزیزانی که تازه با این موجود مزاحم یعنی دیابت آشنا شدن🥹✨

روش تزریق این انسولینا به شکل زیرجلدی عه و وریدی نیست(چون تو رگ نمیزنن) و تزریق خیلی ساده و حتی بی دردی داره که بعد از یه مدت قلقش دستتون میاد: (این توضیح برای انسولین قلمی عه) ۱. انسولین رو بر میدارید ۲. یه سرسوزن استریل و دست نخورده بر میدارید(۶ میل و ۴ میل عالیه) ۳. اگه نو بود و سرسوزن نداشت که هیچی. اگه داشت سرسوزن رو به شکل پادساعتگرد میچرخونید و درش می آرید ۵. پوست محفظه سر سوزن رو میکنید و سرسوزن رو به آرومی وارد نوک قلم می کنید و ساعتگرد می چرخونید تا دیگه تکون نخوره ۶. محفظه ی پلاستیکی سرسوزن رو جدا می کنید ۷. چین پوستی ایجاد می کنید(یه حالت نیشگون طور ولی نه خیلی سفت. یکم شل. جوری که دردتون نیاد) و انسولین رو به آرومی وارد پوست می کنید ۸. انسولین رو یکم به زاویه ی ۴۵ درجه خم می کنید(عمود هم بود عیب نداره) و مطمئن می‌شید که داخل پوستتونه ۹. دکمه ی بالای کوک رو می زنید و تزریق رو انجام میدید پیشنهاد می کنم اگه تزریق بلد نیستید، فیلم آموزشی ببینید یا از پزشکتون کمک بگیرید. چون اگه بلد نباشی، کار خطرناکیه. *اگه خون اومد، نترسید. اتفاقی نمی افته. برید یه دستمال بردارید و روی محل تزریق برای چند ثانیه فشار بدید. مالش ندید.

ما حتی انجمن خودمونم داریم😀 انجمن گابریک، یه مجموعه مردم دوستانه ایه که از سال ۱۳۹۶ شروع به کار کرد(اسمش از رودخونه ی گابریک گرفته شده) توی این انجمن بدون گرفتن هیچ هزینه و تبعیضی، بهت مراقبت و چگونگی کنترل دیابت رو یاد میدن و اکه بخوای برات یه سری کتاب راهنمای ویژه میفرستن که میتونی سفارششون بدی. برات هم یه کارت صادر می کنن که شبیه کارت ملی عه منتها خودت باید عکس بگیری و اسمت، اطلاعات دیابتت، شماره ی اضطراری و نوع درمانت روش نوشته میشه‌. (خلاصه واقعا انجمن ماهی ان. دمشون گرم)

فکت: دیابت حتی رنگ، روز جهانی و نماد مخصوصشم داره. رنگ: آبی آسمونی ای که یکم تیره س(آبی کلاسیک)💙 نماد: حلقه ی آبی روز جهانی: ۲۴ آبان/۱۴ نوامبر (این روز، روز تولد کاشف انسولین یعنی آقای فردریک بنتینگ عه)