تیپ های شخصیتی انیاگرام؟

تیپ شناسی انیاگرام در جهت بهبود روابط فردی و اجتماعی مورد استفاده قرار می گیرد. تیپ شناسی انیاگرام ، نخستین بار توسط یک استاد یونانی به نام هپستینوس که در قرن پنجم قبل از میلاد زندگی می کرد ، مطرح شد. معنی لغوی انیاگرام ، "نه وجهی" هست و ابزار کارآمدی است برای درک ابعاد شخصیتی ما.

تیپ از کلمه یونانی توپس به معنای نقش یا اثر گرفته شده و در روان شناسی به معنای خصوصیات ویژه ی جسمانی و روان شناختی خاصی هست که آدم ها رو از همدیگه مجزا می کنه. به بیان ساده تر ، مجموعه ای از آدم ها که تحت یک تیپ شناسایی می شن ، رفتارها و افکار تقریباً مشابهی دارن و واکنش های اون ها هم کم و بیش با هم یکسانه.

ویژگی های تیپ های شخصیتی انیاگرام: ۱_تیپ شخصیتی انیاگرام اکتسابی ست. تیپ شخصیتی انیاگرام توسط ژنتیک منتقل نمی‌شه و ارثی نیست. بلکه معمولا در طول 0تا 14 سالگی (که بیشتر شخصیت هر فرد شکل می‌گیره) ، بسته به محیط ، تربیت و تجربیات هر فرد شکل می گیره. (یه عده میگن ژنتیکی هم هست البته...)

۲_هر تیپ در انیاگرام از دو بال خودش تأثیر می‌گیره. هر فرد دارای یکی از ۹ تیپ شخصیتی انیاگرام هست ، اما ویژگی‌های تیپی دو بال خودش رو هم تا حدی داره. منظور از بال در انیاگرام دو تیپ شخصیتی همسایه ست. برای مثال تیپ ۲ ، ویژگی‌های تیپ ۱ و ۳ رو هم به همراه داره. ۳_هر تیپ دارای لایه های سالم و ناسالم هست. هر تیپ دارای لایه های سالم و ناسالمه. در اصل هر تیپ دارای ویژگی‌های شخصیتی هست که خاص اون تیپه. بعنوان مثال تیپ ۱ قضاوتیه و تلاش برای اصلاح دیگران داره. اگر فرد بیش‌ از حد دیگران رو مورد قضاوت قرار بده ، در لایه ی ناسالم خودش قرار داره و در نقطه‌ی مقابل ، اگر فرد این صفت رو در حد تعادل رعایت کنه ، در لایه ی سالم قرار خواهد داشت. به عبارت بهتر سالم و ناسالم بودن شخص در تیپ خودش ، بستگی به نحوه ی به کارگیری ویژگی‎ های بارز شخصیتیش داره.

۴_هیچ تیپی نسبت به تیپ دیگری برتری نداره. این باور اشتباهه که مثلا تیپ ۳ بر تیپ ۶ برتری داره. هر تیپ در مثال خودش برتره و مقایسه ی تیپ‌های شخصیتی از اصل غلط و بی‌پایه ست. پس بعد از مطالعه‌ی این تیپ‌های شخصیتی ، به فکر شبیه کردن خودمون به تیپ‌های دیگه نباشیم. ۵_تمامی صفات در تمامی تیپ‌ها موجوده. باور غلط دیگه ای که وجود داره ، اینه که صفات خاص مختص تیپ خاصه. مثلاً خشم و عصبانی بودن خاص تیپ ۱ هست ؛ اما این‌طور نیست. درسته که صفت خشم برای تیپ ۱ مشهوده ، اما تمامی تیپ‌ها می تونن عصبانی بشن! پس تمامی صفات اعم از خشم ، مهربانی ، تنفر و … برای تمامی تیپ‌های شخصیتی وجود داره.

چرا تیپ های مختلف رو یاد بگیریم؟ ۱_شناخت نقاط ضعف و قدرت ۲_کشف علایق و استعدادها ۳_آگاهی از تیپ شخصیتی اطرافیان شخصیت ما بیانگر شیوه ی عملکرد ماست. هر یک از تیپ‌های 9گانه شخصیتی دارای نقاط ضعف و قوت مربوط به خودشون هستن و افراد می تونن با آگاهی از چنین مشخصاتی به خودشناسی و ارتباط بهتر با اطرافیان دست پیدا کنن.

تیپ ۱ انیاگرام : کمال‌گرا _تیپ ۱ اینطور می‌اندیشد که با کامل بودن ، محبت و توجه دیگران را به خود جلب می‌کند. _همیشه نگران درست انجام شدن کارهاست. _در انجام کارها بالاترین استانداردها را در نظر می‌گیرد. _زندگی او بر اساس یک نظام اخلاقی استوار است. _ذهنش مملو از بایدها و نبایدهاست : ارتباطات باید بی‌نقص باشد ، کارها باید عاری از از هرگونه اشتباه باشد و… _اصولاً فردی است که خیلی زیاد از خود و دیگران انتقاد می‌کند. _او انجام وظایف را به احساسات ترجیح می‌دهد. _بزرگترین نقطه ضعف تیپ شخصیتی ۱ ، عصبانیت‌های گاه و بی گاه او می‌باشد.

تیپ ۲ انیاگرام : امدادگر _تیپ ۲ اصولا فردی است که فکر می‌کند هر چقدر به دیگران بیشتر خدمت‌رسانی کند ، بیشتر مورد توجه قرار خواهد گرفت. _از یاری رساندن به دیگران لذت می‌برد و با آنها مهربان است. _پشتیبان خوبی است و با ابراز شخصیت‌های مختلف برای افراد متفاوت مانند همسر ، دوست ، همکار ، رئیس و…نیازهای همگی آنها را برآورده می‌کند. _در بهترین حالت بخشش او سخاوتمندانه است ، اما در وضعیت تدافعی می‌بخشد تا در مقابل چیزی را به دست آورد. در واقع در مقابل کمک به دیگران از آنها توقع دارد. _او از اینکه دیگران به او نیاز دارند و نقش مهمی در زندگی آنها ایفا می‌کند ، احساس غرور می‌کند. _در اغلب اوقات نیازهای خود را به طور کامل فراموش می‌کند. _بزرگترین نقطه ضعف تیپ شخصیتی ۲ ، دلخوری و زود رنجی‌های گاه و بی گاه اوست.

تیپ ۳ انیاگرام : بازیگر _تیپ ۳ فردی است که فکر می کند هر چقدر موفقیت‌های بیشتری به دست آورد ، بیشتر مورد توجه قرار خواهد گرفت. _عاشق پیشرفت و تحت تاثیر قراردادن دیگران است. _نسبت به موقعیت شغلی و جایگاه خود حساس است و همیشه دوست دارد اول باشد ، مدیریت کند و کارهایش به چشم آید. _در حین کار ، احساسات را کنار می‌گذارد. _همواره از خود یک تصویر تاثیرگذار به نمایش می‌گذارد و به تدریج این تصویر را باور می‌کند و خود را فریب می دهد. _در بسیاری از اوقات میان خود واقعی و نقش کاری و شغلی خود سردرگم می‌شود. _بدون احساس عاطفه درونی ، محبت را اجرا می‌کند و می آموزد که چطور رفتار کند تا با محبت به نظر برسد. _بزرگترین نقطه ضعف تیپ شخصیتی ۳ ، حسادت و رقابت طلبی‌های گاه و بی گاه اوست.

تیپ ۴ انیاگرام : احساساتی _تیپ ۴ فردی است که معمولی بودن را دوست ندارد و خواهان چیزیست که در دسترس نیست و به دست آوردن آن دشوار می‌باشد. _در تمام طول زندگی به دنبال مسائل احساسی است: جاذبه ،نفرت ، هیجان ، درد و… . _شیوه زندگی زیبا و با سلیقه ، ظاهر منحصر به فرد ، حرفه خاص و نقطه نظرهای خلاقانه در کار ، از ویژگی‌های اوست. _دوستدار غم و اندوه و انتظار و عدم رضایت از زندگی عادی و روزمره. _او با خیال پردازی ، ترک وضعیت موجود ، روی آوردن به هنر و انجام کارهای هیجانی ، زندگی روزمره خود را ارتقا می‌دهد. _جاذبه و دافعه ، به معنای تلاش برای به دست آوردن آنچه دوست دارد و بعد فاصله گرفتن از همان چیز پس از به دست آوردنش ، از ویژگی‌های اوست. _بزرگترین نقطه ضعف تیپ شخصیتی ۴ ، غبطه و افسردگی‌های گاه و بی گاه اوست.

تیپ ۵ انیاگرام : ناظر _تیپ ۵ فردی است که تمایل به تنهایی و عدم شرکت در فعالیت‌های اجتماعی دارد. _ذخیره علم و دانش و دوری از پوچی ناشی از کم اطلاعی ، برای تیپ ۵ بسیار مهم است و قدرت به حساب می‌آید. _او به حفظ استقلال و گذراندن زندگی با حداقل امکانات ، اهمیت می‌دهد. _خود را از ابراز احساسات دور نگه می دارد و برای اینکه به احساسات خود پی ببرد ، باید تنها باشد. _از یک طرف به دلیل کناره‌گیری از دیگران ، مسائل را به درستی تجزیه و تحلیل می‌کند و از طرف دیگر با این کناره‌گیری ، سطح ارتباطات خود با دیگران را به حداقل می‌رساند. _او خواهان ارتباطات کاری محدود و دستورالعملهای کاری مشخص است. _همواره از بیرون به قضایا نگاه می‌کند و این مساله باعث می‌شود تصور کند که تحت تأثیر ترس ها و تمایلات نفسانی قرار نخواهد گرفت. _مهمترین نقطه ضعف تیپ شخصیتی ۵ ، انزوا و ترس از ضربه خوردن توسط دیگران می باشد.

تیپ ۶ انیاگرام : بازرس _تیپ ۶ فردی است که به مسائل احساسی و آینده مشکوک است و همواره از این می‌ترسد که به کسی اعتماد کند و سپس به او خیانت شود. _پیش بینی‌های منفی و تاخیر در انجام کارها در این تیپ، زیاد است. _در عین وفاداری ، برای کسب اطمینان مجدد ، افراد مورد علاقه خود را بازرسی می‌کند. _دارای ذهنیت «بله…، اما» می باشد ، یعنی در عین موافقت با موضوعی ، به اینکه شاید این موضوع درست نباشد ، فکر می‌کند. _برای او حفظ امنیت بسیار مهم است و برای همین خیلی کم ریسک می‌کند. _او از بروز یک رفتار خشن ، چه از سمت خود و چه از سمت دیگران ، می‌ترسد. _مهمترین نقطه ضعف تیپ شخصیتی ۶ ، بدبینی و شک و احتیاط است.

تیپ ۷ انیاگرام : خوش گذران _تیپ ۷ فردی است که خود را مستحق عشق و توجه می داند و انتظار دارد تمامی برنامه‌های زندگی‌اش درست از آب درآید. _از نظر او مسائل کاری و احساسی باید سرشار از ماجراجویی باشند. _سرشار از تحرک و انجام کارهای جذاب و جدید است و از ناراحتی فراریست. _تنوع در افکار ، اهداف و برنامه‌ها ، گزینه‌های نامحدود ، دید مثبت نسبت به آینده و انتخابهای هیجان برانگیز ، از ویژگی‌های اوست. _او از شوخی و بذله‌گویی به عنوان راهکاری دفاعی برای جلوگیری از تضاد با دیگران استفاده می‌کند. _در بهترین حالت نگاه ماجراجویانه او به زندگی ، شور و اشتیاق را به دیگران منتقل می‌کند ، اما از سوی دیگر برای فرار از هر چیز آزاردهنده‌ای ، به شادی و لذت پناه می‌برد. _مهمترین نقطه ضعف تیپ شخصیتی ۷ ، بی‌ثباتی و فرار از مسوولیت و تعهدات می‌باشد.

تیپ ۸ انیاگرام : ریاست‌طلب _تیپ ۸ فردی است که با حمایت و ابراز قدرت ، محبت می‌کند. _او می‌خواهد از راه جر و بحث و دعوا به حقایق پی ببرد. _جذب موقعیت‌هایی می‌شود که به او کنترل و قدرت اختیار دهد و هر جا هم که تمایل داشت ، بتواند اعمال محدودیت کند. _در بهترین حالت ، رهبری است که عاقلانه از قدرت خود استفاده می‌کند ، اما به هنگام قدرت نمایی ، حمله را بهترین شیوه دفاع می‌داند. _حفظ قلمرو ، کنترل داراییها و فضای شخصی و دفاع از خود و حمله به دیگران ، از ویژگی‌های بارز این تیپ می‌باشد. _او خواهان برقراری عدالت است و در این مسیر گاهی نقطه نظرات دیگران را در برابر چیزی که خود آن را واقعیت می‌داند ، رد می‌کند. _مهمترین نقطه ضعف تیپ شخصیتی ۸ ، خشم و تمایل به انتقام در او می‌باشد.

تیپ ۹ انیاگرام : بی‌طرف _تیپ ۹ فردی است که تلاش می‌کند با به دست آوردن رضایت دیگران ، محبت جلب کند. _او تمایل چندانی به خلوت با خود و بررسی نیازهای اصلی‌اش ، ندارد. _قدرت جاذبه در این تیپ زیاد و قدرت دافعه بسیار کم است و می خواهد به هر طریقی ، اطرافیان خود را حفظ کند. _رک گویی برای او سخت می باشد و معمولاً "نه" نمی‌گوید و حتی اگر جایی مخالف باشد ، ظاهراً موافقت می‌کند ، اما ممکن است در نهایت به کارشکنی و لجبازی بپردازد. _دائماً از مسائل اصلی فاصله می‌گیرد و به حاشیه‌ها می‌پردازد. _او فردی خوش مشرب و اجتماعی است و می‌تواند ساعت‌ها در رابطه با یک موضوع هر چند کم اهمیت ، صحبت کند. _راحت طلبی و موکول کردن کارها به بعد ، از ویژگیهای اصلی این تیپ شخصیتی می‌باشد. _مهمترین نقطه ضعف تیپ شخصیتی ۹ ، تنبلی می‌باشد.