آزمایش ریتم صفر

در شش ساعت، زنی تبدیل به شئ شد و هفتاد و دو وسیله‌ی روی میز، آینه‌ی تمام‌نمای روح مخاطبانش: از گل رز تا گلوله. این پست روایت همان لحظه‌ای است که تمدن کنار می‌رود و آنچه می‌ماند، انسان است با تمام ظرفیت‌های وحشتناکش. (ناظر عزیز از اونجایی که ممکن بود این رو خشونت‌آمیز در نظر بگیری، باید بگم که من مستقیما از مدیر سایت برای ساختن این پست اجازه گرفتم.)

سال ۱۹۷۴، در یکی از گالری‌های هنری ناپل، زنی جوان وسط اتاقی ساکت، بی‌حرکت ایستاده است. شرکت‌کنندگان، با چشمانی کنجکاو و نفسی حبس‌شده در سینه، دورتادور او حلقه زده‌اند. بر تابلوی پشت سر زن، حروفی واضح و روشن نوشته شده است: «من به مدت ۶ ساعت، یک شیء هستم» و «من مسئولیت هرچه که اتفاق بیفتد خواهم پذیرفت.» بر میزی که در نزدیکی او قرار دارد، ۷۲ وسیله گذاشته‌اند؛ از گل و شمع و آب گرفته، تا شلاق و تیغ و تپانچه! مخاطب آزاد است با این پیکر بی‌دفاع هر کاری بکند... صدای زنگ، سکوت اتاق را می‌شکند و آزمایش رسماً شروع می‌شود.

آرام‌آرام، جنب‌وجوش جایگزین سکون می‌شود. دستی محتاط از میان جمعیت، شاخه‌گلی را در دستان زن قرار می‌دهد و نفر بعدی، بر تن زن عطر می‌پاشد. لمس‌های آرام و لطیف نشان می‌دهند هنوز مریمی پاک درون هر فرد نفس می‌کشد. زن همچنان ساکت و بی‌حرکت، به روبرو خیره شده و هیچ واکنشی بر صورت بی‌روحش نقش نمی‌بندد. خیلی زود، خنده‌های عصبی و پرهیجان جمعیت، جسارتی تازه در فضای اتاق می‌دمد.

اولین نفر پا از قالب احترام فراتر گذاشته و با قیچی، پیراهن زن را می‌درد و دیگری، با عسل، پرهای روی میز را به بدن زن می‌چسباند. نفر بعد، با خشونتی که آهسته پدیدار می‌شد، چاقو را برمی‌دارد و بر گردن زن خراشی می‌اندازد. ...سرخی قطره‌ی خون، فضای اتاق را دگرگون می‌کند. گویی حضار با هر حرکت بی‌پاسخ، جسورتر می‌شوند. سکوت زن، در گوششان فریاد می‌زند که این صحنه، جولانگاهی بدون قضاوت و بدون عواقب است. مسئولیت فردی، جای خود را به گمنامی در جمع می‌دهد.

حدومرزهای انسانی در هیاهوی جمعیت کاملاً گم می‌شود. مردی با تیغ ریش‌تراش، گلوی زن را مجروح می‌کند و کسی از پشت سعی می‌کند میخ‌ها را به بدنش بکوبد. یکی اندام‌های او را نوازش می‌کند و دیگری لگدی محکم به دنده‌هایش می‌کوبد. خشونتی بی‌پرده و تاریک در جریان است و صدای خنده‌های عصبی از گوشه و کنار شنیده می‌شود. زن همچنان ایستاده است و این تحمل ناممکن، قطرات اشک را بر گونه‌هایش روان کرده.

در اوج، دست مردی تپانچه را لمس می‌کند...! با چشمانی خیره و بی‌روح پیش می‌رود و میان جمعیتی که از هیجان به نفس‌نفس افتاده‌اند، لوله‌ی سرد اسلحه را روی گیجگاه گرم زن می‌فشارد. اتاق در سکوتی وهم‌آلود غرق است و درست لحظه‌ای که پذیرش مرگ در نگاه زن سوسو می‌زند، دستی دیگر از میان جمعیت اسلحه را کنار می‌زند و کشمکشی برای جلوگیری از وقوع فاجعه ایجاد می‌شود. جرقه‌ی کوچک وجدان، آخرین سنگر را نجات داده است!

صدای رهایی‌بخش زنگ، در گوش شرکت‌کنندگان می‌نشیند و گویی طلسم شکسته می‌شود. زن با قدم‌هایی دردناک و نفس‌هایی که حالا به وضوح شنیده می‌شوند، شروع به حرکت می‌کند. او دیگر یک «شئ» نیست. چشم می‌گرداند و می‌فهمد و حس می‌کند. در چند ثانیه، چشمان درنده‌ی حضار، لبریز از ترس و شرم و میل به فرار می‌شود. جمعیت فوراً متفرق شد و افراد شتابان مکان را ترک کردند؛ همان‌طور که سعی داشتند از بار سنگین مسئولیت اخلاقی اعمالشان بگریزند.